Jak zbudować dochodowe gospodarstwo, dzięki któremu utrzymasz się z rolnictwa?

Odziedziczyłeś gospodarstwo i marzy Ci się dostatnie życie z dala od zgiełku miast? A może jesteś starym wyjadaczem, który szuka dla siebie nowych pomysłów, aby zwiększyć zyski? Niezależnie, z jakiego powodu tu trafiłeś, przygotowałem dla Ciebie garść informacji, na czym możesz zarabiać, prowadząc gospodarstwo rolne. Przekonaj się, jak wiodąc życie na wsi, możesz utrzymać siebie i swoją rodzinę.

Z tego artykułu dowiesz się:

Jak założyć gospodarstwo rolne i co się z nim dla Ciebie wiąże?

Dowiedz się, jak zostać rolnikiem od nabycia gruntów i uzyskania numeru producenta aż do pozyskiwania dotacji unijnych. Odkryj, jakie korzyści i obowiązki wiążą się z prowadzeniem własnego gospodarstwa.

Nabycie gruntów

Załóżmy, że dopiero zaczynasz swoją przygodę z rolnictwem i myślisz o własnym kawałku ziemi. Możesz wziąć grunty w dzierżawę. Zgodnie z prawem polskim nie ma żadnych ku temu ograniczeń. Jeżeli jednak chciałbyś nabyć działkę rolną o powierzchni ponad 1 ha na własność, powinieneś wcześniej uzyskać zgodę administracyjną Krajowego Ośrodka Wsparcia Rolnictwa. Podczas zakupu zwróć szczególną uwagę m.in. na rodzaj gleby, dostęp do infrastruktury i ograniczenia prawne.

Numer gospodarstwa

Jako producent rolny musisz posiadać numer gospodarstwa rolnego. Wymagają tego od Ciebie przepisy prawa. Ponadto jest on niezbędny, abyś mógł ubiegać się o dotacje z Unii Europejskiej. Wniosek o taki wpis do Ewidencji Producentów złożysz w powiatowym biurze Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa dla Twojego miejsca zamieszkania. Na nadanie numeru gospodarstwa będziesz musiał poczekać około dwóch tygodni.

Zwolnienie podatkowe

Mam dla Ciebie dobrą wiadomość! Przysługuje Ci ogólne zwolnienie podatkowe do 40 tys. zł przychodu rocznie ze sprzedaży Twoich produktów rolnych. To jeszcze nie wszystko. Jeżeli prowadzisz handel detaliczny, a więc sprzedajesz żywność bezpośrednio dla konsumentów końcowych np. na bazarze, giełdzie, a nawet przez Internet – kwota wolna od podatku to aż 100 tys. zł. Warunkiem jest rejestracja Rolniczego Handlu Detalicznego w powiatowym sanepidzie lub weterynarii. Bułka z masłem!

Dopłaty bezpośrednie

Mowa tu o tzw. płatnościach obszarowych, a więc corocznych dopłatach do każdego hektara upraw i każdej sztuki zwierząt. Aby otrzymać to dofinansowanie, musisz złożyć wniosek o przyznanie płatności obszarowych. Zrobisz to w Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa za pośrednictwem aplikacji eWniosekPlus. Kwota dofinansowania różni się w zależności od rodzaju uprawy i gatunku zwierząt. Najwyższe dopłaty sięgają nawet 3000 zł do hektara ziemi.

Dopłaty do nawozów i paliwa

Ile w ciągu roku wydajesz na nawozy, opryski i paliwo do maszyn? Aby zrekompensować te wydatki poza dopłatami do hektara upraw, możesz ubiegać się także o płatności do nawozów i paliw. Są to kwoty rzędu kilkuset złotych za hektar każdego roku.

Programy dla rolników

Dopłaty do upraw, nawozów i paliwa to nie wszystkie dobrodziejstwa Unii Europejskiej. Odkąd Polska jest państwem członkowskim, każdego roku odbywają się nabory do programów dla rolników. Najczęściej polegają na przyznaniu bezzwrotnej premii na zakup maszyn, zwierząt, nowej ziemi lub na inwestycje budowlane. Udział w programach przeważnie wiąże się z kilkuletnim zobowiązaniem do prowadzenia gospodarstwa i zwiększenia jego dochodowości.

Gdzie możesz sprzedawać swoje produkty rolne?

Przekonaj się, gdzie możesz handlować swoją żywnością. Wybierz sposoby, które najlepiej sprawdzą się przy sprzedaży Twoich produktów. Upewnij się, że zarobisz dobre pieniądze za swój wysiłek.

Skupy owoców, warzyw i zboża

Aby sprzedać swoje produkty rolne, możesz udać się do skupu. Ponieważ nie będziesz musiał codziennie stać na bazarze, zaoszczędzisz sporo czasu i wysiłku. Twoje dochody mogę nie być jednak zadowalające. Ceny owoców, warzyw i zboża w skupach są nawet kilkukrotnie niższe od tych, za które sprzedałbyś żywność bezpośrednio dla klientów indywidualnych.

Sklepy i supermarkety

Kolejnym sposobem na sprzedaż, jest dystrybucja Twoich produktów do lokalnych sklepów spożywczych, warzywniaków, czy nawet supermarketów. O ile w przypadku tych pierwszych transakcja ograniczy się do prostej umowy, o tyle kontrakt z siecią dyskontów będzie nakładał na Ciebie szereg dodatkowych zobowiązań związanych z przechowywaniem, transportem i dostawami żywności.

Giełda rolna

Miejscami, które ułatwiają handel produktami rolnymi, są giełdy. Wyróżniamy giełdy fizyczne, odbywające się w konkretnych miejscach, jak i te wirtualne, prowadzone online. Giełdy umożliwiają negocjowanie cen między kupcami a sprzedawcami. Publikują aktualne ceny rynkowe produktów. Zapewniają procedury, które dbają o bezpieczeństwo transakcji. Przykładową giełdę rolną zobaczysz na stronie www.igrit.pl.

Sąsiedzi i inny rolnicy

Powszechną praktyką na wsi jest handel po sąsiedzku tzn. od rolnika dla rolnika. Przybiera postać wymiany barterowej albo transakcji pieniężnej. Jest to jedna z form sprzedaży bezpośredniej. To czy dasz radę znaleźć kupców, będzie zależało od rodzaju Twojej produkcji i zapotrzebowania wśród okolicznych gospodarzy. Ceny będą różnić się w zależności od indywidualnych ustaleń.

Targowiska i bazary

Jednym z najbardziej dochodowych sposobów na sprzedaż płodów rolnych i produktów przetworzonych jest handel na bazarach, targowiskach albo stoiskach przy drodze. Będziesz musiał zatrudnić do tego pracownika albo samemu poświęcać wiele godzin dziennie, ale zyski zrekompensują ten wysiłek. Ceny rynkowe żywności “od rolnika” są bowiem wyższe niż te w sklepach i supermarketach.

Lokalne restauracje i stołówki

Pomysłem nie gorszym od poprzedniego jest sprzedaż Twojej żywności (w tym przetworów) dla miejscowych jadłodajni. Dużym plusem tego rozwiązania będzie możliwość zawarcia stałej współpracy. Co ważne, nie musisz zakładać własnej firmy. Wystarczy numer producenta i rejestracja Rolniczego Handlu Detalicznego w powiatowym sanepidzie lub weterynarii.

Jakie zyski płyną z upraw i ile kosztuje ich utrzymanie?

Własna produkcja gospodarcza oznacza zyski. Każda uprawa wymaga jednak nakładu pracy. Ponadto niesie za sobą koszty utrzymania, do których zaliczają się zakup sadzonek lub nasion, zasiew, nawożenie, ochrona roślin, żniwa i przechowywanie zbiorów. Przyjrzyj się, ile możesz zarobić na wybranych uprawach i ile będzie Cię to kosztowało rocznie.

Pszenica ozima i jara

  • Koszty stałe: 5 tys. zł na hektar
  • Zbiory: 5 ton z hektara
  • Cena: 900 zł za tonę
  • Dopłaty: 1100 -3025 zł do hektara
  • Wyposażenie: ciągnik, siewnik, opryskiwacz, agregat uprawowy, kombajn, silos zbożowy

Kukurydza na ziarno i zielonkę

  • Koszty stałe: 4 tys. zł na hektar
  • Zbiory: 6 ton z hektara
  • Cena: 850 zł za tonę
  • Dopłaty: 1400-1750 zł do hektara
  • Wyposażenie: ciągnik, siewnik, opryskiwacz, agregat uprawowy, kombajn

Siano i słoma

  • Koszt uprawy: 0 1000 zł na hektar (koszenie i belowanie)
  • Zbiory:  5 ton z hektara
  • Cena: 300 zł za tonę
  • Dopłaty: 250 zł do hektara
  • Wyposażenie: ciągnik, kosiarka, belownica

Ziemniak jadalny

  • Koszt uprawy: 15 tys. zł na hektar
  • Zbiory:  40 ton z hektara
  • Cena: 1000 zł za tonę
  • Dopłaty: 1200 zł do hektara
  • Wyposażenie: sadzarka do ziemniaków, kultywator, kopaczka do ziemniaków

Truskawki gruntowe

  • Koszt założenia plantacji:  31-69 tys. zł na hektar
  • Koszty stałe: 20 tys. zł za hektar (nawodnienie, nawożenie, siła robocza)
  • Zbiory: 12 ton z hektara
  • Cena: 500010000 zł za tonę
  • Dopłaty: 1250 zł do hektara
  • Wyposażenie:  glebogryzarka, wiertło do sadzenia roślin, motyka, nożyce ogrodnicze, osłona na truskawki, maszyny do zbioru, chłodnie do przechowywania

Borówka amerykańska

  • Koszt założenia plantacji: 70-100 tys. zł na hektar
  • Koszty stałe: 10-15 tys. zł za hektar
  • Zbiory: 10,2 tony z hektara
  • Cena: 14300 zł za tonę
  • Dopłaty: 750 zł do hektara
  • Wyposażenie: system nawadniania, maszyny do zbioru, chłodnie do przechowywania, sprzęt do pielęgnacji

Maliny

  • Koszt założenia plantacji: 73-86 tys. zł na hektar
  • Koszty stałe: 30 tys. zł za hektar
  • Zbiory: 6,2 tony z hektara
  • Cena: 10000 zł z hektara
  • Dopłaty: 500-1000 zł na hektar
  • Wyposażenie: glebogryzarka, system nawadniania, maszyny do zbioru, chłodnie do przechowywania, sprzęt do pielęgnacji

Winogrona

  • Koszt założenia plantacji: 70-80 tys. zł na hektar
  • Koszty stałe:  10-15 tys. zł za hektar
  • Zbiory:  10 ton z hektara
  • Cena: 5300 zł za tonę
  • Dopłaty: brak dopłat do winorośli na cele konsumpcyjne
  • Wyposażenie: podpory dla winorośli, system nawadniania, sprzęt do zbiorów, sprzęt do pielęgnacji

Sady owoców

  • Koszt założenia sadu: 120-125 tys. zł na hektar
  • Koszty stałe:  10-15 tys. zł rocznie za hektar
  • Zbiory z hektara: 
    • czereśnie: 5-14 ton
    • jabłonie: 40-50 ton
    • śliwy: 15-20 ton
    • grusze: 20-30 ton
    • wiśnie: 10-20 ton
  • Cena za tonę: 
    • czereśnie: 2000 zł
    • jabłonie: 2250 zł
    • śliwy: 2000 zł
    • grusze: 2500 zł
    • wiśnie: 2200 zł
  • Dopłaty: 1295 zł do hektara
  • Wyposażenie: glebogryzarka, kultywator, pług, piła łańcuchowa do gałęzi, skrzynie, drabiny

Ogórek gruntowy

  • Koszty stałe: 18 tys. zł na hektar
  • Zbiory:  60-80 ton z hektara
  • Cena: 3000-4000 zł za tonę
  • Dopłaty: brak dopłat do uprawy ogórków na cele konsumpcyjne
  • Wyposażenie: glebogryzarka, system nawadniania

Marchew jadalna

  • Koszty stałe: 10-15 tys. zł na hektar
  • Zbiory: 30 ton z hektara
  • Cena: 3000 zł za tonę
  • Dopłaty: 300 euro do hektara (około 1400 zł)
  • Wyposażenie: glebogryzarka, system nawadniania

Pomidory

  • Koszty stałe: 60 tys. zł na hektar
  • Zbiory: 60 ton z hektara
  • Cena: 5000 zł za tonę
  • Dopłaty: 550 euro do hektara (około 2500 zł)
  • Wyposażenie: podpory, narzędzia ogrodnicze

Burak ćwikłowy

  • Koszty stałe:  10-15 tys. zł na hektar
  • Średnie zbiory: 30 ton z hektara
  • Cena: 8500 zł za tonę
  • Dopłaty: 300 euro do hektara (około 1400 zł)
  • Wyposażenie: glebogryzarka, system nawadniania

Kapusta głowiasta

  • Koszty stałe: 10-15 tys. zł na hektar
  • Średnie zbiory: 30 ton z hektara
  • Cena: 1500 zł za tonę
  • Dopłaty: 300 euro do hektara (około 1400 zł)
  • Wyposażenie: glebogryzarka, system nawadniania

Choinki bożonarodzeniowe

  • Koszt założenia szkółki: 15-30 tys. zł za hektar
  • Wydajność: 10 tys. choinek na hektar
  • Przychód: 1 mln zł z hektara (przy 100 zł za choinkę)
  • Dopłaty: brak dopłat do choinek
  • Wyposażenie: traktor, pług, brona, sadzarka, opryskiwacz, kombajn

Pamiętaj, nie musisz kupować wszystkich wypisanych maszyn i urządzeń. W zależności od wielkości uprawianego areału niektóre prace możesz wykonywać ręcznie bądź przy pomocy prostych akcesoriów ogrodniczych. Sprzęt wynajmiesz od innego rolnika albo zatrudnisz firmę, która wykona za Ciebie całą pracę na polu.

Ile możesz zarobić na hodowli i produktach zwierzęcych?

Chów zwierząt na własne potrzeby jest powszechnym trendem wśród rolników. Przemysłowa hodowla zwierząt przeznaczonych na sprzedaż to już wyższa szkoła jazdy. Dowiedz się, jakie produkty zwierzęce najlepiej sprawdzą się przy sprzedaży detalicznej w przypadku małego gospodarstwa.

Jaja kurze

  • Koszy budowy kurnika: 15-30 tys. zł (na 50-80 sztuk drobiu)
  • Cena piskląt niosek: 5-10 zł za sztukę
  • Wydajność: 150-250 jaj rocznie od kury nioski
  • Przychody: 0,80-1,50 zł za jajko wiejskie
  • Wyposażenie: kurnik, wybieg, karmidła i poidła

Mleko krowie

  • Cena krowy: 3-6 tys. zł za sztukę
  • Koszty stałe: 5800 zł za krowę mleczną
  • Wydajność: 9000 litrów mleka rocznie od krowy
  • Przychody: 2-3 zł za litr mleka
  • Dopłaty: 440-2738 zł za krowę
  • Wyposażenie: obora, dojarka i akcesoria udojowe, urządzenia do karmienia i dojenia, usuwania obornika, przemieszczania zwierząt, pielęgnacji i monitorowania zdrowia

Miód pszczeli

  • Cena rodziny pszczelej: 200-400 zł
  • Cena ula: 300-600 zł
  • Wydajność: 25 kg miodu na jeden ul
  • Przychody: średnio 35 zł za 1 kg miodu (około 800 zł z jednego ula)
  • Dopłaty: 50 zł do każdej przezimowanej rodziny pszczelej
  • Wyposażenie: ule dla pszczół, ramki, podkarmiacze, odsklepiacze, wykręcarka do miodu, odzież ochronna

Pamiętaj, hodowla zwierząt w celach komercyjnych wiąże się z szeregiem obowiązków. Zanim rozpoczniesz, powinieneś uzyskać numer producenta i zarejestrować siedzibę stada. Każdą sztukę zwierząt musisz oznakować, a następnie zgłosić w ARiMR. Wymaga się też od Ciebie informowania Agencji o każdym zdarzeniu z udziałem zwierząt tj. sprzedaż, urodzenie, śmierć, przemieszczenie. Dodatkowo ciążą na Tobie przepisy dotyczące ochrony zwierząt, które określają m.in. warunki utrzymania, transportu, uboju, itd. Zastanów się poważnie, jaki stan średnioroczny będzie dla Ciebie opłacalny.

Jakie produkty własnej roboty mogą stać się Twoim źródłem dochodu?

Sposobem na własne gospodarstwo jest także produkcja przetworów. Możesz zająć się przetwórstwem w ramach Rolniczego Handlu Detalicznego, o którym była mowa wyżej. Obowiązują Cię wówczas uproszczone wymagania higieniczne. Jakie przykładowe produkty mogą Cię zainteresować?

Kompoty i soki

  • Przykładowe ceny: 5-10 zł za słoik 720 ml (kompot z owoców sezonowych), 10-20 zł za butelkę 750 ml (sok z owoców sezonowych)
  • Wyposażenie: sokowirówka, blender, butelki, akcesoria kuchenne

Kiszonki

  • Przykładowe ceny: 5-10 zł (ogórki kiszone), 7-15 zł (kapusta kiszona), 10-20 zł (buraki w occie) za słoik 720 ml
  • Wyposażenie: słoiki, akcesoria kuchenne

Konfitury

  • Przykładowe ceny: 5-10 zł (dżem z truskawek), 7-15 zł (konfitura z malin), 10-20 zł (powidła śliwkowe) za słoik 720 ml
  • Wyposażenie: duży garnek, słoiki, akcesoria kuchenne

Sery

  • Cena: 30-50 zł za kilogram
  • Wyposażenie: duży garnek, chusty serowarskie, cedzak, akcesoria kuchenne

Wędliny

  • Cena: 50-100 zł (szynka), 50-80 zł (karkówka), 60-100 zł (boczek), 30-40 zł (kiełbasa, salami, pasztet) za kilogram
  • Wyposażenie: wędzarnia, maszynka do mielenia mięsa, nadziewarka do kiełbasy

Wino

  • Cena: 25-30 zł za butelkę wina
  • Wyposażenie: szklane balony, gąsior do wina, rurka fermentacyjna, wężyk do zlewania wina

🎁 BONUS: Darmowy kalkulator przychodu

Pobierz Twój darmowy kalkulator przychodu i sprawdź, ile zarobisz na uprawach oraz hodowli zwierząt. Baw się, mieszaj uprawy i zaplanuj gospodarstwo, o którym zawsze marzyłeś!

Darmowy kalkulator przychodu. Ile możesz zarobić, prowadząc własne gospodarstwo?

Autor: Wojciech Januszak

Tłumaczę skomplikowane rzeczy w postaci prostych komunikatów. Projektuję podróże użytkowników przez strony www. Opowiadam historie, które inspirują, wzbudzają żywe pragnienia i przynoszą zyski. Zmieniam reguły gry w copywritingu.